Iedere school wil een plek zijn waar leerlingen en medewerkers zich welkom voelen en tot hun recht komen. Wat vraagt dat van leraren en schoolleiders?

In deze sessie bekijken we de school vanuit twee perspectieven: als opleidingsinstituut en als gemeenschap. Het eerste richt zich op resultaten en opbrengsten, het tweede op relaties, rollen, gedeelde verantwoordelijkheid en het gezamenlijke verhaal. Juist de verbinding tussen beide maakt inclusief en toekomstgericht onderwijs mogelijk.

Geïnspireerd door inzichten van Augustinus van Hippo vertalen we principes van samenleven en ontwikkelingsgericht leiderschap naar de praktijk van primair en voortgezet onderwijs. We verkennen wat dit betekent voor klas, team en organisatie, en koppelen dit aan actuele vraagstukken rond inclusie en burgerschap.

Begeleiding: Marcel Elsenaar.

Diversiteit wordt vaak gezien als een uitdaging, maar is zeker ook een kans. In deze workshop verkennen we hoe jouw school een oefenplek kan worden waarin juist de verschillen maken dat iedereen kan opbloeien. We gaan aan de slag met verschillende perspectieven op de schoolidentiteit en laten ons inspireren door bronnen uit het katholiek sociaal denken. Na deze workshop ben je in staat om diversiteit te zien als een pedagogische kans. Vanuit die optiek kun jij jouw school helpen floreren in diversiteit.  

Begeleiding: Sandra van Groningen en Jurijn Timon de Vos

Het komt op allerlei manieren de school binnen: polarisatie. Van Paarse Vrijdag en complot denken tot Gaza en klimaatverandering. Een hele uitdaging om als collega’s met elkaar en met de leerlingen in gesprek en in verbinding te blijven. Om te willen begrijpen en ons oordeel uit te stellen. Hoe kunnen we over de randen van onze eigen bubbels heen de ander met nieuwe ogen zien?

Nu er zoveel in onze samenleving en daarbuiten in beweging is, zoeken we in deze workshop naar houvast in de dynamiek van verandering. Om te ontdekken hoe we kunnen komen tot hernieuwde verbinding met elkaar en de natuur. We delen praktische handvatten en bronnen van inspiratie om het schurende en vaak mooie gesprek op alle niveaus in de school te kunnen voeren.

Begeleiding: Pim Kalkman

In deze workshop staan we stil bij situaties waarin ouders moeite hebben met het schoolbeleid of vanuit hun eigen overtuigingen anders kijken naar thema’s als diversiteit, inclusie en het waarderen van verschillen. Denk bijvoorbeeld aan gesprekken over levensbeschouwelijke diversiteit, seksuele diversiteit of andere onderwerpen die kunnen raken aan identiteit en waarden.

Juist wanneer perspectieven uiteenlopen, vraagt dat veel van onderwijsprofessionals: hoe blijf je in verbinding, ook als standpunten schuren? Hoe voer je een gesprek dat respectvol én helder is? En hoe creëer je ruimte voor dialoog zonder de koers van de school uit het oog te verliezen?

Deelnemers worden uitgenodigd om eigen casussen in te brengen. Aan de hand van herkenbare praktijkvoorbeelden verkennen we samen wat er speelt, waar het spannend wordt en welke mogelijkheden er zijn om constructief met verschillen om te gaan. De sessie biedt concrete handvatten om gesprekken met ouders met meer vertrouwen en wederzijds respect te voeren.

Begeleiding: Aafke Reinders en Marijn van den Berg

Diversiteit is een gegeven in het onderwijs, maar hoe maak je het tot een kracht? In deze workshop vertaalt Marietje Beemsterboer inzichten uit haar onderzoek naar islamitisch basisonderwijs in Nederland naar de dagelijkse praktijk van bijzondere scholen. Wat kunnen we leren als het gaat om het bieden van ruimte aan moslimleerlingen? Aan de hand van concrete voorbeelden en herkenbare situaties verkennen we hoe schoolleiders, bestuurders en leerkrachten een inclusieve leeromgeving kunnen creëren. Deze workshop is bedoeld voor professionals die verder willen kijken dan goede intenties en actief willen bouwen aan een inclusieve schoolcultuur.

Begeleiding: dr. Marietje Beemsterboer

Zonder wrijving, geen glans. Dat geldt ook voor de glans van goed onderwijs. Om te weten wat te doen is het niet voldoende om ‘evidence-based / informed’ te werken en helpt het ook niet om de deur van het eigen klaslokaal dicht te houden. Daarvoor is het goede gesprek met collega’s, en ook met leerlingen en samenwerkingspartners hard nodig. Hoe voorbij de leuke, maar vaak oppervlakkige uitwisseling te komen? In deze workshop bespreken en oefenen we narratieve vormen van gesprek waar leerzame wrijving niet wordt geschuwd, maar opgezocht en die leiden tot echte glans.

Begeleiding: Theo van der zee

Tijdens het Onderwijsfestival brengen we allerlei bronnen van kennis en inspiratie bij elkaar. Jij hebt als deelnemer ook veel te bieden. Het inspiratieplein is de plek waar je met elkaar ideeën kunt uitwisselen en waar ook een aantal prikkelende gesprekken, doormiddel van podcasts, voor je klaarstaan.

Het Nederlandse onderwijs kent een grote diversiteit. Niet alleen aan leerlingen, maar ook aan pedagogische opvattingen. Montessori is een van de bronnen van inspiratie om met verschillen om te gaan. Sterker nog, het montessorionderwijs gaat juist uit van verschillen.

In deze workshop gaan we daar nader op in:
- werken in eigen tempo en op eigen niveau
- de rol van het jongste, middelste en oudste kind zijn
- de rol van de leerkracht versus de rol van het kind

Kunnen niet-montessorischolen hier iets van meenemen en zo ja, wat en hoe?

Begeleiding: Peter Warnders en Gregory Grampon

Veel Bijbelverhalen zijn te lezen als inspiratiebron voor een inclusieve schoolgemeenschap waarin verschillen worden gewaardeerd. Juist op grond van de Bijbel kun je als school voluit ruimte geven aan het anders-zijn van de ‘ander’ omdat die zogenaamde ander ‘ons’ veel te leren heeft. Dat is het uitgangspunt van een nieuwe Verus-publicatie die een aantal van die Bijbelverhalen belicht. In deze workshop vertelt verhalenverteller Guido de Bruin zo’n verhaal, en aan de hand daarvan ervaar je hoe dat kan werken, in de klas én in het schoolteam.

Begeleiding:
Erik Renkema is adviseur identiteit en onderwijstheoloog bij Verus.
Guido de Bruin vertelt verhalen die raken, in voorstellingen voor volwassenen en kinderen, op studiedagen en conferenties: www.guidodebruin.nl

In een klas vol leerlingen met uiteenlopende achtergronden, overtuigingen en ervaringen met religie of het ontbreken daarvan, is een gedeeld referentiekader eerder uitzondering dan regel. Hoe geef je dan betekenisvol levensbeschouwelijk onderwijs en bereid je leerlingen voor op een pluriforme samenleving?

In deze interactieve werksessie staat de perspectievenbenadering van Expertisecentrum LERVO centraal. Je maakt kennis met werkvormen die inzetten op ontmoeting, dialoog en actieve betrokkenheid – ook bij weinig voorkennis, gebaseerd op de praktijkervaring van Pauline Kraakman, die al ruim 20 jaar voor de klas staat. Je gaat zelf aan de slag met verschillende perspectieven en onderzoekt welke perspectieven passend en waardevol zijn bij diverse onderwerpen. Zo vertaal je dit didactische kader naar concrete lessen voor je eigen onderwijspraktijk.

Begeleiding: Pauline Kraakman

Hoe begin je een gesprek met jongeren over grote thema’s als identiteit, hoop, geloof of de zin van het leven? Veel docenten denken dat zulke gesprekken ingewikkeld of zwaar moeten zijn. Maar vaak ligt de ingang verrassend dichtbij.

In deze workshop ontdek je hoe juist de “onzinnige” dingen waar Gen Z zich mee bezighoudt – films, series, games en online verhalen – een verrassend diepe blik geven in hun binnenwereld. Achter superhelden, fantasiewerelden en Netflix-series schuilen vaak vragen over goed en kwaad, betekenis, vriendschap en hoop.

Je leert hoe je met nieuwsgierigheid naar deze verhalen kunt kijken, hoe je de juiste vragen stelt en hoe zelfs genres buiten je eigen comfortzone een brug kunnen slaan naar echte ontmoeting en betekenisvolle gesprekken met jongeren.

Begeleiding: Stephen van der Leij

Tijdens deze workshop stap je een inspirerende ruimte binnen waar verschillende kunstvormen je uitnodigen om stil te staan bij het thema identiteit en diversiteit. Dat kan samen of alleen, en niet alleen met woorden, maar ook met andere kunstzinnige uitingsvormen.

Begeleiding: Marlies ter Beek, Bart Vos en Thirza Kingma + studenten Teachers College Windesheim

In ronde 2 zal een bijeenkomst van VKLO-leden plaatsvinden

Tijdens het Onderwijsfestival brengen we allerlei bronnen van kennis en inspiratie bij elkaar. Jij hebt als deelnemer ook veel te bieden. Het inspiratieplein is de plek waar je met elkaar ideeën kunt uitwisselen en waar ook een aantal prikkelende gesprekken, doormiddel van podcasts, voor je klaarstaan.